St. Odulphuspad: wandelen in de voetsporen van een heilige in Zuidwest-Friesland

Laatst gewijzigd: 9 apr 2022

Neerlands eerste heilige van eigen bodem heet Odulphus. Een man met dadendrang. Een veroveraar. Zijn wapen? Zijn overredingskracht. In de 9e eeuw trok hij vanuit Brabant naar het noorden om die heidense Friezen tot het christendom te bekeren. En dat lukte. Er werden door zijn volgelingen heel wat kloosters in zijn naam gebouwd in Zuidwest-Friesland. Nu zijn die kloosters allemaal verdwenen maar met het 260 kilometer lange St. Odulphuspad wordt Odulphus uit de vergetelheid gerukt. Ik loop in zijn voetsporen door hetzelfde weidse landschap.

Rondwandeling Vespers vanuit Workum

Aan de oorspronkelijke wandelroute zijn vier rondwandelingen toegevoegd, camino’s. Ik maak een rondwandeling vanuit Workum met de naam Vespers, avondgebed in het Latijn. Zoals alle etappes Latijnse namen hebben om in de kloostersfeer te komen. ’s Ochtends stap ik heel comfortabel vanuit mijn B&B in Workum naar het vertrekpunt, de Merk: het centrale plein met Waag, imposante Sint Gertrudiskerk en stompe toren. Ik ga pelgrimeren voor één dag.

Wandelen over de oude Zuiderzeedijk

Stilte, rust en ruimte daar draait het om bij het St. Odulphuspad. En dus loopt de wandeling meteen vanaf de Merk over een smal pad tussen de huizen door om bij een hoog bruggetje uit te komen met voor me alleen maar polder. Dit is het historische kerkenpad Tillefonne, het loopt over acht witte bruggetjes naar de oude Zuiderzeedijk in de verte. Mijn uitzicht: wit, groen en blauw. Weg is Workum. Eenmaal op de dijk draai ik me om en heb prachtig uitzicht op de Elfstedenstad.

Bezinning

Thuis heb ik de routeapp gedownload met een code uit de wandelgids van het St. Odulphuspad. De app heeft onderweg aandacht voor geluiden (van kerkgezang tot tsjilpende weidevogels), weetjes en achtergronden over landschap, cultuurhistorie en bezinning. Dat laatste betekent dat er in iedere etappe een kleine Mindfulness-oefening zit. Zo sta ik op de dijk met mijn armen te zwaaien op de golven van ‘krachtig in en uit de neus ademen’. Bedoeld als massage voor mijn spijsverteringsorganen. Ik maak me enigszins zorgen dat ze dit in Workum opvatten als S.O.S. Gelukkig zien alleen een paar schapen mij.

Oneindig ver kijken in de polder

De Vespers voert mij langs de oude haven van Workum en over oude zeedijken die nu midden in het landschap liggen. Ooit klotste hier het water tegenaan. Na inpoldering in de 17e eeuw werd dit toepasselijk het Workumer Nieuwland gedoopt. Als ik afdaal, loop ik door de polder, langs grote kluiten aarde van omgeploegde akkers, aan de andere kant water en een beschermd vogelgebied. Tientallen wulpen met hun kromme snavels struinen door het gras. In de zomer bloeien hier wilde orchideeën. In de verte de toren van Hindeloopen. Maar dan valt mijn oog op twee boerderijen waarvan de ene op zijn kop staat. Een hilarisch gezicht. Het project heet Lânskip volgens het bord van de aannemer, want ze zijn nog bezig met het dak. Het blijkt dat de vrouw van de eigenaar graag vanuit haar huis over de dijk naar het IJsselmeer wilde kijken. Volgens mij is dat gelukt! Het is een mooi project en als ik het goed begrijp, komt er ook een B&B in. Iets om in de gaten te houden.

Elfstedenstad Hindeloopen

Hindeloopen blijkt zelf geen deel uit te maken van mijn rondwandeling, maar de extra twee kilometer op en neer zijn zonde om te laten lopen. Het is een pittoresk klein stadje aan het IJsselmeer, ook weer een van de Friese Elf Steden. Met bruggetjes, sloten en oude fraaie huizen. Alles heel petieterig. Je eet er goed vis in de haven bij restaurant De Hinde. Het worden oesters met een glas witte wijn als lunch. Het had slechter gekund. Terug in de polder zie ik een grenspaal uit 1782 met daarop een wapen en de tekst SPQH. Analoog aan de officiële naam van het Romeinse Rijk – SPQR – staat daar Senatus PopulusQue Hindelopia: de senaat en het volk van Hindeloopen (aan de andere kant van de paal het wapen van Workum met SPQW).

Stilte, rust en ruimte

Ook op de terugweg gaat de wandelroute hoofdzakelijk door uitgestrekt groen met sloten, boerderijen, windmolens en vogels. De app geeft tekst en uitleg bij uiteenlopende zaken. Zo ook over de gedachte van de Vespers, namelijk dat monniken tijdens het avondgebed een offer van lof en dank voor de afgelopen dag brengen en alles in Gods handen neerleggen. Lof en dank van mij aan de routemakers van het St. Odulphuspad voor deze mooie en rustgevende wandeling.

Wil je wandelen over het St. Odulphuspad? Langs de route zijn vier kerkjes waar je kunt overnachten, refugio’s voor langeafstandswandelaars. Bekijk ook mijn reisgids van Workum met al mijn tips voor bijzondere adressen, zodat je niks mist als je daar toch bent!

Scroll naar beneden voor nog meer reistips over verborgen plekken.

DELEN: